Sispèk nan lalwa kriminèl Olandè a: ki lè ak kisa ki swiv

Nan lalwa kriminèl Olandè a, ou se yon sispèk depi reyalite ak sikonstans yo ba ou yon sispèk rezonab ke ou te komèt yon ofans kriminèl. Tès sa a tabli nan atik 27 Kòd Pwosedi Kriminèl la (Wetboek van Strafvordering) epi li objektif: yon santiman, yon rimè oswa yon akizasyon anonim pa sifi, men yon deklarasyon temwen, yon anrejistreman kamera oswa yon rezilta tès pozitif kapab sifi. Apati moman lapolis trete w kòm yon sispèk olye de yon temwen, yon seri dwa apa aplike, kòmanse avèk dwa pou w rete an silans ak dwa pou w konsilte yon avoka anvan yo poze w kesyon.

Atik sa a eksplike ki lè etikèt la tache, ki sa lapolis ak Sèvis Pwosekisyon Piblik la (Openbaar Ministerie) ka fè yon fwa li tache, konbyen tan yo ka kenbe w, ki desizyon ki pran apre ankèt la ak kisa yon kondanasyon vle di an pratik. Li etabli tou ki lè ou sispann yon sispèk, ki se yon kesyon ki gen plis pase yon repons.

Kilè lalwa konsidere ou kòm yon sispèk?

Yon sispèk se yon moun kont ki moun gen yon sispèk rezonab koupablite pou yon ofans kriminèl ki soti nan reyalite ak sikonstans. De eleman enpòtan. Sispèk la dwe baze sou reyalite konkrè, epi reyalite sa yo dwe endike yon ofans espesifik. Se poutèt sa, yon ofisye ankèt dwe kapab eksplike, apre sa e alekri, sa ki fè ou yon sispèk: sa yo te wè, mezire, jwenn oswa deklare. Eksplikasyon sa a pa yon fòmalite, paske se pwen kote yon avoka defans kòmanse verifye si pouvwa yo te itilize kont ou yo te aplike legalman.

Diferans ki genyen ant yon temwen ak yon sispèk se yon bagay ki enpòtan. Yon temwen oblije reponn kesyon lè jij enstriksyon an (rechter-commissaris) tande l; yon sispèk pa oblije reponn ditou. Anvan yo kesyone yon sispèk, yo dwe bay avètisman an: deklarasyon ke ou pa oblije reponn. Si lapolis kòmanse yon entèvyou kòm temwen epi sispèk la vire sou ou pandan l ap fèt, yo dwe kanpe l, avèti w epi ba w aksè a yon avoka. Deklarasyon yo pran san avètisman sa a ka konteste pita.

Lè w sispèk, sa pa vle di ou koupab epi li pa kreye yon dosye kriminèl. Jiskaske yon tribinal kondane w epi jijman an vin final, yo prezime w inosan, yon garanti ki soti ni nan pwosedi kriminèl Olandè a ni nan atik 6 Konvansyon Ewopeyen sou Dwa Moun.

Sa lapolis ka fè yon fwa ou se yon sispèk

Sispèk ka louvri pouvwa ankèt yo. Nenpòt sitwayen ka arete w an flagran (op heterdaad) epi remèt ou bay lapolis, epi yon ofisye ankèt ka fè sa deyò flagran an si ofans lan se youn ki pèmèt detansyon prevantif pou li. Yo ka mennen w nan estasyon lapolis la epi kenbe w la pou kesyone w, epi selon ofans lan, yo ka fouye kay ou, sezi telefòn ou epi egzamine l, kanpe machin ou oswa mande yon tès souf oswa san. Chak nan pouvwa sa yo gen pwòp baz legal li ak pwòp limit li.

Premye peryòd nan komisarya a se ophouden voor onderzoek la. Li dire yon maksimòm nèf èdtan pou ofans ki pèmèt detansyon prevantif ak sis èdtan pou lòt ofans yo, epi lè ki genyen ant minwi ak nèf nan maten pa konte nan li. Si ankèt la bezwen plis tan, yon asistan pwokirè ka bay lòd pou yo mete w nan detansyon lapolis (inverzekeringstelling) pou yon maksimòm twa jou, ke pwokirè a ka pwolonje yon fwa pa twa jou anplis nan ka nesesite ijan. Nan twa jou ak kenz èdtan apre arestasyon an, yo dwe mennen w devan jij enstriksyon an, ki pral verifye si detansyon an legal epi ki pral bay lòd pou yo lage w imedyatman.

Se pa tout sispèk yo arete. Yo envite anpil moun pou patisipe nan yon entèvyou volontèman, oubyen yo resevwa yon lèt ki nonmen yo kòm sispèk. Sa pa yon rezon pou nou detann nou: yon entèvyou volontè pwodui yon deklarasyon alekri ki gen menm pwa prèv ak yon entèvyou ki fèt nan yon selil. Atik nou an sou arestasyon ak detansyon lapolis la eksplike sa k ap pase èdtan pa èdtan.

Dwa ou kòm yon sispèk

Kòd Pwosedi Kriminèl la bay chak sispèk yon seri dwa fondamantal, epi yo aplike depi premye kontak la ak lapolis olye ke depi premye odyans tribinal la. Sa ki annapre yo kimilatif: okenn nan yo pa ranplase yon lòt, epi ou pa oblije chwazi ant yo.

• Dwa pou rete an silans. Ou pa janm oblije reponn kesyon, ni nan estasyon lapolis la, ni devan jij enstriksyon an, ni nan tribinal la. Silans ou pa ka sèvi kòm prèv koupab.
• Dwa pou gen yon avoka anvan yo poze w kesyon. Yon sispèk gen dwa konsilte yon avoka (advocaat) anvan premye entèvyou a epi pou gen yon avoka prezan pandan entèwogasyon lapolis la. Yon sispèk ki nan detansyon resevwa yon avoka de sèvis gratis.
• Dwa pou w enfòme. Anvan premye entèvyou a, yo dwe di w ki ofans yo sispèk ou fè a epi yo dwe ba w enfòmasyon alekri sou dwa w yo.
• Dwa pou entèpretasyon ak tradiksyon. Si ou pa gen yon bon metriz nan lang neyerlandè a, y ap ba ou yon entèprèt epi y ap tradui dokiman esansyèl yo.
• Dwa pou jwenn aksè nan dosye ka a. Avoka w la gen dwa pou l enspekte dokiman ka a; yo ka refize ba w aksè a yo tanporèman pou ede ak ankèt la, epi ou ka konteste refi sa a.

Rete an silans se yon dwa, se pa yon estrateji an li menm. Gen ka kote yon deklarasyon byen prepare byen bonè anpeche yon lòd detansyon; gen ka kote nenpòt deklarasyon diminye defans lan yon fason irevokab. Jijman sa a depann de sa ki nan dosye a, ki se jisteman poukisa konsiltasyon ak yon avoka a fèt anvan entèvyou a epi non pa apre li. Gade diskisyon nou an sou dwa pou rete an silans pou konsiderasyon ki enplike yo.

Detansyon prevantif: ki lè ak pou konbyen tan

Detansyon prevantif (voorlopige hechtenis) posib sèlman pou ofans Kòd la deziyen espesyalman, an prensip sa yo ki gen yon maksimòm legal kat ane oswa plis, plis yon lis ofans ki nonmen. Anplis de sa, akizasyon an dwe montre omwen yon motif legal: yon gwo risk pou yon moun sove, oswa yon rezon sekirite piblik enpòtan, ki kouvri risk pou yon moun rekomèt yon lòt ofans, risk pou entèfere ak ankèt la oswa temwen yo, epi, pou ofans ki pi grav yo, chòk ki koze nan lòd legal la. Yon sispèk jeneral, menm si li fò, pa ase poukont li pou kenbe yon moun nan prizon.

Jij enstriksyon an ka bay lòd pou mete yon moun nan detansyon prevantif (bewaring) pou yon maksimòm katòz jou. Si akizasyon an vle kontinye apre sa, yon chanm twa jij (raadkamer) deside sou yon lòt detansyon (gevangenhouding) pou yon maksimòm trant jou, ki ka pwolonje de fwa pa trant jou. Yo ka sispann detansyon an (schorsing) nenpòt ki lè, anjeneral anba kondisyon tankou yon obligasyon pou prezante dosye, yon egzijans adrès oswa yon entèdiksyon pou kontakte moun, epi yon avoka defans ap nòmalman ensiste pou sispansyon an le pli vit ke motif yo febli. Tan ki pase nan detansyon prevantif la dedwi nan nenpòt santans prizon ki finalman enpoze. Gid detaye nou an sou detansyon prevantif nan Peyi Ba yo swiv chak nan desizyon sa yo.

Sa pwokirè a deside apre ankèt la

Yon fwa ankèt la fini, pwokirè a deside kisa k pral rive ak ka a, epi pouswit jidisyè a se sèlman youn nan opsyon yo. Yo ka abandone dosye a (sepot), swa san kondisyon paske pa gen ase prèv oswa pa gen okenn zak ki pinib, oswa ak kondisyon, pa egzanp sou kondisyon pou ou peye konpansasyon, swiv yon kou oswa rete lwen yon moun oswa yon kote. Yon ranvwa kondisyonèl se pa yon kondanasyon, men li anrejistre epi kondisyon yo ka aplike.

Pou yon gwo gwoup ofans ki mwens grav, pwokirè a ka enpoze yon lòd penalite (strafbeschikking) san okenn odyans tribinal. Lòd sa a ka gen ladan yon amann, yon lòd sèvis kominotè oswa yon diskalifikasyon pou kondui, men pa janm prizon. Aksepte li, oswa tou senpleman peye li, vle di aksepte yon sanksyon kriminèl epi anrejistreman li. Si ou pa dakò, ou dwe depoze yon objeksyon (verzet) nan katòz jou, apre sa ka a pral nan tribinal kriminèl la finalman. Dat limit sa a kout epi yo rate li regilyèman.

Si pwokirè a deside pouswiv ou, ou resevwa yon somasyon (dagvaarding) ki endike akizasyon an, tribinal la ak dat la. Somasyon an se dokiman tout odyans lan ap dewoule: tribinal la ka sèlman kondane pou sa ki ekri ladan l. Li l avèk atansyon, avèk yon avoka, se kòmansman defans lan olye de yon fòmalite. Atik nou an sou somasyon an ak odyans lan eksplike kijan jounen sa a estriktire.

Odyans lan ak konsekans yon kondanasyon

Nan odyans lan, tribinal la egzamine akizasyon an, prèv yo ak sitiyasyon pèsonèl ou. Ka ki pa grav yo tande pa yon sèl jij (politierechter); ka ki pi grav yo tande pa yon chanm twa jij. Ou pa oblije ale, men prezans lan anjeneral nan enterè ou, paske tribinal la fòme yon imaj de ou la. Tribinal la ka akite, kondane, oswa jwenn reyalite yo pwouve men li pa konsidere ou kòm kriminèl. Ou dwe fè apèl kont jijman an nan katòz jou.

Yon kondanasyon mennen nan yon penalite: yon amann, yon lòd sèvis kominotè, yon santans prizon sispann oswa san kondisyon, oubyen yon mezi tankou yon diskalifikasyon pou kondui oswa yon lòd konpansasyon an favè viktim nan. Konsekans yo pa rete nan santans lan. Kondanasyon an anrejistre nan rejis dokimantasyon jidisyè a, se sa yo egzamine lè w ap aplike pou yon Sètifika Konduit (Verklaring Omtrent het Gedrag), e sa ka afekte aksè a sèten pwofesyon, a zam afe oswa a pwosedi rezidans. Pou ofans kote yo otorize detansyon prevantif pou yo, yo pran materyèl ADN nan men moun kondane yo epi yo estoke li. Domaj repitasyon, sitou lè ka a atire piblisite, se yon bagay reyèl epi yon akitman pa repare.

Kilè ou sispann rete yon sispèk?

Ou sispann yon sispèk lè ka kont ou a fini. Sa rive lè pwokirè a abandone ka a, lè tribinal la libere w, lè tribinal la jwenn ou pa responsab kriminèlman, oubyen lè yon kondanasyon vin final epi yo aplike santans lan. Jiskaske youn nan moman sa yo, estati a kontinye menm si pa gen anyen ki sanble ap pase nan dosye a, epi pwokirè a ka toujou deside pouswiv nan peryòd preskripsyon pou ofans lan.

Lè yon ansyen sispèk fini, sa pa vle di tras yo disparèt otomatikman. Dosye lapolis sou ankèt la konsève pandan yon peryòd lalwa fikse, epi yon ranvwa pa efase yo menm jou yo bay li. Lè yon ka fini san yo pa bay yon pinisyon, yon ansyen sispèk ka mande tribinal la pou l peye konpansasyon pou tan li te pase nan detansyon ak pou depans yon avoka; demann sa a dwe depoze nan twa mwa apre ka a fini. Se yon etap ki fasil pou inyore, epi dat limit la strik.

Ki moun ki fè kisa nan pwosesis kriminèl la

Kat wòl detèmine kou yon ka kriminèl, epi konfizyon yo pran tan. Lapolis mennen ankèt: yo rasanble prèv, kesyone temwen ak sispèk epi yo rapòte bay akizasyon an. Pwokirè piblik la (officier van justitie) dirije ankèt la, deside si pou pouswiv epi egzije yon santans nan odyans lan; pwokirè a se yon pati nan ka a, li pa yon konseye enpasyal. Majistra enstriksyon an sipèvize pati ki pi foure bouch yo nan ankèt la, li tande temwen yo epi li deside sou detansyon pwovizwa. Tribinal premye enstans lan deside sou prèv yo ak santans lan.

Akote yo, gen avoka defans lan, ki se sèl patisipan ki travay sèlman pou enterè ou. Yon avoka defans verifye si sispèk la te byen fonde, si pouvwa yo te itilize yo te legal, si dosye a konplè, epi si prèv yo sipòte akizasyon an; yo ka mande plis ankèt, kesyone temwen yo epi plede pou sispansyon detansyon an. Demann ankèt ki fèt bonè gen plis pwa pase menm demann yo ki te leve pou premye fwa nan odyans lan.

Tèm ou pral rankontre

• Sispèk rezonab (redelijk vermoeden): reyalite ak sikonstans konkrè ki montre ou te enplike nan yon ofans; mwens pase prèv, plis pase yon santiman.
• Opoud pou rechèch: premye peryòd detansyon nan estasyon lapolis la pou kesyonman, nèf èdtan nan maksimòm pou ofans ki pèmèt detansyon prevantif ak sis èdtan sinon.
• Inverzekeringstelling (gad lapolis): detansyon kontinyèl bay lòd pa yon asistan pwokirè piblik pou yon maksimòm twa jou, ak yon pwolonjman yon fwa pa twa jou.
• Voorlopige hechtenis (detansyon anvan jijman): detansyon jidisyè annatandan jijman, ki gen ladan avètisman jiska katòz jou ak gevangenhouding jiska katreven dis jou an total.
• Strafbeschikking (lòd penalite): yon sanksyon pwokirè a enpoze san yon odyans tribinal; moun nan dwe depoze objeksyon nan katòz jou.
• Sepot (revokasyon): desizyon pou pa pouswiv, swa san kondisyon oswa avèk kondisyon.
• Dagvaarding (konvokasyon): dokiman ki pote ka a nan tribinal la epi ki defini akizasyon tribinal la ka deside sou li.

Kisa pou w fè si yo nonmen w kòm yon sispèk

Pa di plis pase sa ou kapab jiskaske ou fin pale ak yon avoka, epi di sa klèman e avèk politès olye pou w refize kolabore ak idantifikasyon. Pa efase mesaj, pa kontakte temwen oswa yon moun ki pote plent epi pa diskite ka a sou rezo sosyal yo; chak etap sa yo ka kreye yon nouvo sispèk oswa bay yon zòn arestasyon. Ekri pou tèt ou sa ki te pase, ki lè, ak ki moun ki te prezan, pandan memwa w fre, epi remèt nòt sa a bay avoka w olye pou l bay lapolis.

Dat limit yo ap pase kit ou pare kit ou pa pare: katòz jou pou yon objeksyon kont yon lòd penalite, katòz jou pou yon apèl, twa mwa pou yon demann konpansasyon. Si yo te poze w kesyon epi yo te lage w, mande ki sitiyasyon w epi mande yon konfimasyon alekri pou ofans yo sispèk ou a. Epi pran konsèy legal nan moman sa a toujou chanje rezilta a, ki se anvan premye entèvyou a epi non pa apre sitasyon an fin tonbe sou tapi a. Gid dwa kriminèl nou yo kouvri chak etap an plis detay.

Law & More ede sispèk yo depi premye entèvyou lapolis la rive nan odyans lan epi, lè sa nesesè, nan apèl. Nou evalye si sispèk la kenbe, si ankèt la te legal e ki rezilta reyalis ki ka rive, epi nou aji rapidman lè detansyon an an danje. Di nou sou sitiyasyon w lan. N ap fè w konnen opsyon ou yo nan yon jou ouvrab.

Lè w se yon sispèk nan yon ka kriminèl

Kouman Law & More kapab ede w ak sa a eksplike sou nou an avoka kriminèl paj.